Urlop powinien być czasem regeneracji, jednak dla wielu pracowników rozpoczęcie wypoczynku wcale nie oznacza odcięcia się od zawodowych obowiązków. Problemem często okazuje się sposób organizacji pracy w firmie. Brak odpowiedniego zastępstwa, niedokończone zadania i obawa przed zaległościami sprawiają, że pracownicy nawet podczas urlopu wracają myślami do swoich obowiązków.

Jak wskazuje Magda Pietkiewicz, twórczyni platformy Enpulse, przygotowania do urlopu mogą być dla pracowników źródłem dużego stresu. – Problemem jest to, że bardzo często jako firmy jesteśmy nieprzygotowani do tego, żeby pracownik wziął urlop, spokojnie odpoczął i wrócił wypoczęty. Pracownik bardzo często zostawia niedokończone sprawy. Idąc na urlop, cały czas myśli o pracy, co nie przysparza mu spokoju, przez co nie odpoczywa. Niektórzy stresują się bardziej na urlopie przez nie do końca przekazane obowiązki czy niezakończone zadania. Wracając do pracy, potrafią być paradoksalnie bardzo zmęczeni po odpoczynku dwa lub trzy tygodnie nad morzem w pięknych okolicznościach przyrody – wyjaśnia ekspertka.

Problem potwierdzają wyniki badania przeprowadzonego w 2026 r. wśród ponad 500 użytkowników serwisu InterviewMe. Wynika z niego, że 60% respondentów nie potrafi całkowicie odciąć się od pracy podczas urlopu. Niemal połowa badanych przyznała, że przynajmniej czasami sprawdza służbowe wiadomości i e-maile lub myśli o obowiązkach zawodowych, z kolei co dziesiąty respondent regularnie kontroluje sytuację w pracy podczas wypoczynku. Ponadto 55% pracowników przynajmniej czasami odczuwa stres lub wyrzuty sumienia związane z wzięciem urlopu. – Nie mamy takiej mentalności jak na przykład Skandynawowie, którzy mówią: teraz jestem na urlopie, proszę do mnie nie dzwonić, wszystkie sprawy muszą poczekać. Dlaczego tak jest? Przez lata byliśmy nauczeni, że nawet nie wypada brać urlopów. A skoro nie wypada, to tym bardziej nie warto. Nie wypada dobrze się czuć na urlopie, ponieważ ja odpoczywam, a inni pracują – zwraca uwagę Magda Pietkiewicz.

Jednym z najważniejszych warunków spokojnego wypoczynku jest odpowiednie przygotowanie pracownika do nieobecności. – Najpierw należy znaleźć zastępstwo na czas jego urlopu. Mieć pewność, że ktoś, kto przejmie te obowiązki, będzie umiejętnie odpowiadał na wszelkiego rodzaju zapytania i nie będzie trzeba dzwonić do pracownika. Wracając z urlopu, warto też przygotować się do tego, żeby odpowiednio odebrać od tej osoby zadania, które zostały zrobione. Wtedy pracownik może liczyć na spokój, oddech, a organizacja na wypoczętego pracownika – podpowiada ekspertka.

Badanie InterviewMe pokazuje, że największą przeszkodą w całkowitym oderwaniu się od obowiązków jest obawa przed liczbą zaległych spraw po powrocie – wskazało ją 35% respondentów. Dla 20% problemem jest natłok pracy, a taki sam odsetek badanych wskazał poczucie odpowiedzialności za zespół, klientów lub realizowane projekty. Kolejne osoby zwracały uwagę na brak zastępstwa i presję ze strony przełożonych lub współpracowników, aby pozostawać dostępnym podczas urlopu.

Utrzymujący się stres może mieć konsekwencje także po zakończeniu wypoczynku. Zdaniem Magdy Pietkiewicz brak możliwości odcięcia się od pracy może sprawić, że pracownik wróci do firmy z jeszcze większym poziomem napięcia. W dłuższej perspektywie może to przekładać się na niższą satysfakcję z pracy, mniejsze zaangażowanie i motywację, a także większe zmęczenie i ryzyko wypalenia zawodowego.

Znaczenie odpoczynku widać również w danych dotyczących zaangażowania pracowników. Z raportu Enpulse „Zaangażowanie 2025” wynika, że 65% pracowników deklarowało motywację do pracy. Był to wynik o 1 p.p. niższy niż rok wcześniej. Ogólny poziom zaangażowania wyniósł natomiast 63%, co oznacza spadek o 3 p.p. w porównaniu z 2024 r. Był to pierwszy spadek tego wskaźnika od czterech lat.

Magda Pietkiewicz zwraca uwagę, że wypoczęty pracownik może być bardziej efektywny, kreatywny i otwarty na nowe pomysły. – Pamiętajmy o tym, że urlop jest częścią higieny naszego zdrowia. Dlatego odpoczywając, musimy się wyłączyć. Wtedy dopiero zadbamy o swoje zdrowie, ponieważ znikają napięcia w ciele, również psychiczne, odstresowujemy się, uspokajamy, dzięki czemu jesteśmy zdrowsi. Im bardziej jesteśmy zestresowani, tym więcej chorujemy. Dla zaangażowania ma to ogromne znaczenie. Kiedy jesteśmy chorzy, nie jesteśmy w stanie się zaangażować w pracę, nawet jeśli bardzo byśmy tego chcieli – wyjaśnia ekspertka.

Z raportu Enpulse wynika jednocześnie, że 40% pracowników odczuwa przeciążenie obowiązkami lub nie potrafi jednoznacznie ocenić ich poziomu. 59% respondentów uważa, że pracodawca dba o ich dobrostan psychiczny, podczas gdy 41% ma odmienne zdanie. Równowagę między życiem zawodowym a prywatnym deklaruje 65% badanych. Dane te pokazują, że sposób organizacji pracy i podejście pracodawców do odpoczynku mogą mieć znaczenie nie tylko dla samopoczucia pracowników, ale również dla ich późniejszego funkcjonowania i zaangażowania zawodowego.

fot. magnific.com
oprac. /kp/