Rewolucja w podatkach: Zmiany w CIT i PIT zamkną furtki optymalizacyjne

Koniec elastycznego przechodzenia na estoński CIT

Jednym z kluczowych obszarów nowelizacji jest tzw. estoński CIT, czyli ryczałt od dochodów spółek. Ministerstwo Finansów planuje zlikwidować możliwość wyboru tej formy opodatkowania w trakcie trwania roku podatkowego.

Zmianie ulegną również zasady dotyczące dystrybucji zysków. Zgodnie z nowymi przepisami, każde rozdysponowanie zysku po rezygnacji z estońskiego CIT (lub po utracie do niego prawa) będzie wiązało się z koniecznością zapłaty ryczałtu od wypłacanego zysku netto. Zasada ta będzie obowiązywać niezależnie od tego, czy dany zysk został wypracowany w okresie korzystania z ryczałtu, czy też nie.

Doprecyzowana zostanie także definicja „wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą”. Według resortu, wydatki, które nie są powiązane z osiągnięciem przychodów lub zabezpieczeniem ich źródła (np. kary, grzywny czy odsetki), nie będą mogły pomniejszać podstawy opodatkowania, ponieważ nie wpisują się w zarobkowy charakter działalności.

Pewną ulgą dla przedsiębiorców będzie natomiast uelastycznienie wymogów zatrudnienia. Do minimalnego pułapu wydatków na wynagrodzenia (stanowiącego trzykrotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw) będzie można wliczać pensje osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Obecne przepisy wymagają zatrudniania co najmniej trzech osób na umowę o pracę przez minimum 300 dni w roku, a proponowana zmiana ma stanowić ułatwienie w rozliczeniach.

Ochrona przed podwyżkami cen i nowe zasady amortyzacji pojazdów

Ważnym elementem nowelizacji są zwolnienia z minimalnego podatku dochodowego dla kluczowych sektorów. Z podatku tego zwolnione zostaną przedsiębiorstwa z branży energetycznej i ciepłowniczej, których głównym źródłem przychodów jest sprzedaż energii elektrycznej, ciepła lub gazu przewodowego. Ministerstwo Finansów argumentuje, że nałożenie tego podatku na dostawców mogłoby skutkować przeniesieniem kosztów na odbiorców końcowych, w tym gospodarstwa domowe, co doprowadziłoby do wzrostu rachunków. Zwolnienie obejmie również podmioty zajmujące się przetwórstwem węgla koksowego oraz hutnictwem. Z CIT zwolniony zostanie także Bank Gospodarstwa Krajowego w zakresie transakcji dotyczących skarbowych papierów wartościowych.

Zmiany czekają również przedsiębiorców rozliczających w kosztach użytkowanie samochodów osobowych. Do tej pory limit odpisów amortyzacyjnych zależał od poziomu emisji CO2, określanego wyłącznie na podstawie bazy CEPiK. Ze względu na zgłaszane nieścisłości w tych danych, rząd dopuści inne formy dokumentowania emisyjności pojazdów, takie jak świadectwo zgodności (CoC) czy dokumenty uznane przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego.

Cios w optymalizacje: znaki towarowe i najem prywatny pod lupą

Fiskus postanowił ukrócić powszechną praktykę optymalizacyjną, w ramach której wspólnik spółki z o.o. wydzierżawiał własnej spółce zarejestrowany znak towarowy (często tożsamy z jej nazwą). W tym schemacie spółka obniżała swoją podstawę opodatkowania CIT, wrzucając dzierżawę w koszty, podczas gdy wspólnik płacił preferencyjny ryczałt z tytułu najmu prywatnego (8,5% lub 12,5% powyżej 100 tys. zł przychodu).

Aby zablokować ten proceder, wprowadzona zostanie nowa, 17-procentowa stawka ryczałtu. Obejmie ona przychody z najmu lub dzierżawy własności intelektualnej i podobnych praw (z wyłączeniem praw autorskich), jeśli umowa zawierana jest z podmiotem powiązanym. Zmodyfikowano również progi dla tzw. najmu szeroko rozumianego: nadwyżka przychodów z najmu powyżej 100 tys. zł uzyskana od podmiotu powiązanego będzie opodatkowana stawką 15%. Do kwoty 100 tys. zł utrzymana zostanie stawka 8,5%, niezależnie od tego, czy kontrahent jest podmiotem powiązanym, czy nie.

Majątek odrębny i organizacje NGO

Nowelizacja wprowadza również doprecyzowanie w zakresie świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodzinnych – z opodatkowania wyłączone zostaną środki pochodzące z odrębnego majątku małżonków (np. przy rozdzielności majątkowej lub w separacji), a nie – jak dotychczas – tylko te objęte wspólnością majątkową.

Z kolei organizacje pozarządowe (NGO) zyskają nowe zwolnienia z podatku CIT w części przeznaczonej na działalność pożytku publicznego. Ulga ta będzie jednak ściśle uzależniona od faktycznego prowadzenia tej działalności, a nie jedynie od odpowiednich zapisów w statucie organizacji.

Zgodnie z Oceną Skutków Regulacji (OSR), projektowane zmiany uszczuplą wpływy do budżetu państwa o 288 mln zł w perspektywie do 2036 roku. Generalny termin wejścia w życie nowych przepisów zaplanowano na 1 stycznia 2027 roku.

 

fot. unsplash.com

oprac. /lm/