Firmy wstrzymują rekrutacje. Bezrobotni szukają pracy średnio ponad 9 miesięcy

Wysokie koszty pracy, niepewny popyt i rosnąca presja na wydajność sprawiają, że wzrost gospodarczy nie przekłada się automatycznie na nowe miejsca pracy.

Firmy wstrzymują rekrutacje. Bezrobotni szukają pracy średnio ponad 9 miesięcy
Materiał opracowany przez

Platforma Gospodarcza PLUSYdlaBIZNESU

Platforma Gospodarcza PLUSYdlaBIZNESU - więcej niż portal

Mimo wyższego tempa wzrostu gospodarczego rynek pracy nie daje jeszcze wyraźnego sygnału odbicia. Najbardziej widoczny problem dotyczy czasu poszukiwania zatrudnienia. W drugim kwartale 2026 r. przeciętny okres pozostawania bez pracy wyniósł 9,2 miesiąca, podczas gdy rok wcześniej było to 7,8 miesiąca. Jednocześnie udział osób, które nie pracują co najmniej 13 miesięcy, zwiększył się z 15,9% do 21,8%.

To pokazuje, że nawet przy lepszych danych o gospodarce powrót na rynek pracy staje się trudniejszy, zwłaszcza dla osób dłużej pozostających bez zatrudnienia. Polski Instytut Ekonomiczny zwraca uwagę, że firmy nadal ostrożnie podchodzą do zwiększania liczby etatów.

Mniej ofert w urzędach pracy

W trzecim kwartale do urzędów pracy trafiło 114,1 tys. wolnych miejsc zatrudnienia, czyli o 12,2 tys. mniej niż rok wcześniej. W samym wrześniu zgłoszono 35 tys. nowych ofert, prawie 5 tys. mniej niż we wrześniu i mniej niż przed rokiem.

– Pasuje to do obrazu z firm. Zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw od miesięcy spada w ujęciu rocznym, a przedsiębiorcy przy wysokich kosztach energii i niepewnym popycie wstrzymują decyzje o nowych etatach – komentuje Mariusz Zielonka, główny ekonomista Lewiatana. 

PKB w górę, zatrudnienie wciąż pod presją

W drugim kwartale 2026 r. PKB wzrósł o 4,1% rok do roku, ale przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw w okresie styczeń-wrzesień było o 1% niższe niż przed rokiem. To właśnie to rozjechanie się danych o wzroście gospodarczym i zatrudnieniu najlepiej pokazuje obecny stan rynku pracy.

Sebastian Sajnóg z Polskiego Instytutu Ekonomicznego podkreśla, że rynek pracy reaguje z opóźnieniem na poprawę koniunktury. Jego zdaniem firmy ograniczają rekrutacje zastępcze, starają się lepiej wykorzystać obecne zasoby pracy i zwiększać wydajność.

Najbliższe miesiące bez szybkiej poprawy

Z analiz PIE i Lewiatana wynika, że kolejne miesiące mogą przynieść także sezonowy wzrost bezrobocia. Kończące się prace w budownictwie i rolnictwie sprawiają, że w styczniu stopa bezrobocia może ponownie przekroczyć 6%.

Mariusz Zielonka ocenia, że nie będzie to sygnał załamania, lecz typowy zimowy rytm. – Prawdziwym testem dla rynku pracy będzie początek przyszłego roku, gdy po wygaśnięciu CPN firmy zmierzą się z wyższymi kosztami – wskazuje ekspert.

Oferty w sieci i ostrożność pracodawców

Na części rynku widać lekką poprawę. Według raportu Grant Thornton i Element we wrześniu pracodawcy opublikowali 269 tys. nowych ogłoszeń o pracę, o 4,1 tys. więcej niż przed rokiem. To czwarty miesiąc z rzędu z dodatnią dynamiką, choć średnia trzymiesięczna spadła z 3% do 2%.

– Powtarzalność wzrostów i ich szerszy zasięg mogą wskazywać, że firmy stopniowo odzyskują gotowość do zatrudniania. Kluczowe będzie to, czy kolejne miesiące przyniosą wzrost także tam, gdzie popyt na pracę pozostaje słaby oraz czy ogłoszenia przełożą się na faktyczne zatrudnienie – zaznacza Magdalena Marcinowska z Grant Thornton. 

Widać też duże różnice między miastami. Warszawa miała we wrześniu 44,2 tys. ofert, czyli o 8% więcej niż rok wcześniej. Kraków odnotował 16,4 tys. ogłoszeń, a Wrocław 12,5 tys. W Bydgoszczy liczba ofert wyniosła 3,2 tys., a w Lublinie 3,4 tys.

Dane z Szybkiego Monitoringu NBP i październikowego Miesięcznego Indeksu Koniunktury PIE potwierdzają zachowawczość przedsiębiorstw. W czwartym kwartale 2026 r. wskaźnik kwartalnych prognoz zatrudnienia spadł do 13,5 p.p., najniżej od początku 2021 r., a wskaźnik zatrudnienia w MIK osiągnął 98,3 pkt. Aż 82% firm nie planowało zmian liczby pracowników, a 9% deklarowało redukcje etatów.

– Na ogół rynek pracy reaguje z opóźnieniem na poprawę koniunktury gospodarczej. Dodatkowo wysokie koszty pracy i niepewność gospodarcza skłaniają firmy do ostrożności w zwiększaniu liczby etatów. Przedsiębiorstwa w pierwszej kolejności mogą lepiej wykorzystywać obecne zasoby pracy, ograniczać rekrutacje zastępcze i zwiększać wydajność – wyjaśnia Sebastian Sajnóg. W jego analizie dodatkowym czynnikiem pozostaje rozwój automatyzacji i sztucznej inteligencji, choć wpływ ten nie jest jednoznaczny. – W rezultacie nawet utrzymanie wysokiego tempa wzrostu gospodarczego nie musi oznaczać szybkiego powrotu popytu na pracowników do poziomów obserwowanych w poprzednich latach – podsumowuje ekspert.

Przeczytaj także inne artykuły dotyczące rynku pracy.

Źródło: PulsHR Fot. Pexels

Autor:KP

Podobne artykuły