Rybnickie kopalnie pod presją klientów. Na załadunek czeka się nawet 16 dni

Kilkanaście dni oczekiwania i coraz mniejsze pule

W rybnickim okręgu węglowym narasta napięcie wokół sprzedaży stacjonarnej węgla. Przewoźnicy mówią o limicie 10 ton na dobę, podczas gdy jeszcze miesiąc temu obowiązywało ograniczenie do 20 ton. Ich zdaniem o zmianach dowiadują się dopiero na miejscu, po przyjeździe pod kopalnię albo po wielu godzinach stania w kolejce.

Najmocniej odczuwają to punkty przy KWK Jankowice i KWK Chwałowice w Rybniku. W pierwszym przypadku sznur około 20 ciężarówek oznacza nawet 10 dni oczekiwania, a absolutne minimum to dziś 4 dni. W KWK Chwałowice czas stoi już na poziomie około 16 dni; w poniedziałek (5 października) w kolejce na załadunek czekało tam 167 pojazdów. Przy węglu typu orzech w KWK Marcel przewoźnicy wskazują około 2 dni czekania.

Firmy transportowe liczą straty

Wśród kierowców i właścicieli małych firm transportowych pojawia się obawa o przetrwanie zimy, ale też o bieżące rachunki. Jeden z przewoźników mówi wprost, że przy 2–4 kursach w miesiącu nie jest w stanie utrzymać działalności, bo nie wystarcza mu na ZUS i paliwo. Padają także zapowiedzi możliwego zawieszenia pracy.

Według relacji osób stojących w kolejkach lokalne kopalnie nie uprzedzają o zmianach, a decyzje mają zapadać z godziny na godzinę. To utrudnia planowanie pracy i zwiększa ryzyko, że samochód spędzi pod bramą kolejne dni bez gwarancji załadunku.

Wydobycie trwa, ale place są puste

Przewoźnicy podkreślają, że problem nie wynika z zatrzymania wydobycia. Z informacji przekazywanych przez górników i związkowców wynika, że sama kopalnia Jankowice wydobywa około 7 000 ton węgla na dobę. Mimo to, jak mówią kierowcy, zwały przykopalniane świecą pustkami.

Równocześnie trudna sytuacja dotyczy też prywatnych składów opału w regionie. Tam także brakuje towaru, a ceny rosną. Tonę ekogroszku kupowanego bezpośrednio na kopalni wycenia się nawet na 1700 zł, natomiast na składach prywatnych stawki przekraczają 2000 zł, o ile surowiec jest dostępny.

Dla części odbiorców indywidualnych problemem są też same zasady sprzedaży. Emeryci górniczy i inni klienci nie zawsze mogą kupić opał w ramach obowiązujących limitów lub na tzw. „książeczki”.

PGG: to sezonowe spiętrzenie popytu

Polska Grupa Górnicza została zapytana m.in. o powody limitów, ich wysokość na KWK Jankowice i KWK Chwałowice, możliwe zmiany w najbliższych dwóch tygodniach oraz sposób rozwiązania kolejek przed kopalniami ROW. W odpowiedzi przesłanej przez Ewę Grudniok, rzeczniczkę prasową PGG, spółka nie odniosła się do konkretnych liczb, ale stwierdziła, że limity sprzedaży i wydawania węgla w sklepach stacjonarnych przy kopalniach funkcjonują od lat.

PGG przekonuje, że dobowe limity służą organizacji pracy punktów sprzedaży i nie oznaczają braku opału. Według spółki sklepy stacjonarne są tylko jednym z kanałów sprzedaży, a ich działanie zależy od produkcji, dostępności sortymentów, przygotowania węgla do sprzedaży, organizacji załadunku i przepustowości punktów wydawczych. Firma podkreśla też, że przez większość roku limity nie są w pełni wykorzystywane, a obecny problem wynika z typowego dla początku sezonu grzewczego wzrostu liczby klientów.

„Obecna sytuacja jest więc przede wszystkim efektem kumulacji popytu charakterystycznej dla początku sezonu grzewczego, a nie zmiany zasad funkcjonowania sklepów, obniżenia limitów czy ograniczenia produkcji węgla przez Spółkę” – przekazała PGG.

Spółka zaznaczyła również, że może operacyjnie dostosowywać poziom sprzedaży, gdy pozwalają na to warunki produkcyjne i logistyczne. Z jej stanowiska wynika, że chwilowa niedostępność określonego sortymentu lub ograniczona liczba odbiorów w jednym punkcie nie oznacza braku węgla w całej grupie.

Rosnące napięcie pod bramami kopalń

Po stronie przewoźników emocje są jednak coraz większe. Kierowcy mówią, że jeśli sytuacja z limitami i czasem załadunku nie poprawi się, mogą zablokować bramy kopalniane i nagłośnić sprawę w ogólnopolskich mediach.

W ich ocenie największym problemem jest brak alternatywy w regionie. Na miejscu ekogroszek oferuje jedynie KWK Chwałowice, a druga wskazywana możliwość to oddalona o dziesiątki kilometrów KWK Ziemowit. Przy obecnym obciążeniu punktów sprzedaży tworzy to wąskie gardło, które odbija się zarówno na przewoźnikach, jak i na odbiorcach czekających na opał przed zimą.

Najważniejsze liczby:

• limit obniżony z 20 ton do 10 ton,
• KWK Jankowice: około 10 dni oczekiwania, minimum 4 dni,
• KWK Chwałowice: około 16 dni oczekiwania,
• KWK Chwałowice: 167 pojazdów w kolejce w poniedziałek (5 października),
• KWK Jankowice: około 7 000 ton wydobycia na dobę.

Jak wyglądają wasze doświadczenia z zakupem węgla w ostatnim czasie?