17 lipca 2025 r. swoją działalność w przestrzeni nowego dworca kolejowego rozpoczął Urban Lab Racibórz. W ciągu pierwszych sześciu miesięcy funkcjonowania miejsce to stało się jednym z najbardziej aktywnych punktów społeczno-biznesowych w mieście. Raciborski Urban Lab jest również wskazywany przez Instytut Rozwoju Miast i Regionów jako jeden z najlepiej funkcjonujących tego typu obiektów w Polsce.
Powstanie Urban Labu było elementem szerszego procesu zagospodarowania nowego dworca PKP w Raciborzu. Projekt wpisuje się w zapisy Strategii Rozwoju Miasta Racibórz 2030, które zakładają stworzenie na dworcu przestrzeni coworkingowej, miejsca spotkań mieszkańców, centrum wsparcia dla biznesu i organizacji pozarządowych oraz narzędzia poprawy komunikacji miasta z mieszkańcami. Podobne cele zostały wskazane w Gminnym Programie Rewitalizacji w projekcie „Lokomotywa rozwoju – zagospodarowanie przestrzeni dworca PKP”.
Jak tłumaczy magistrat, Urban Lab powstał jako odpowiedź na brak ogólnodostępnego miejsca dla organizacji pozarządowych, freelancerów, młodych osób i środowisk kreatywnych oraz brak tzw. trzeciego miejsca, sprzyjającego współpracy mieszkańców, instytucji, biznesu i środowiska naukowego. Koncepcja obiektu została oparta zarówno na dokumentach strategicznych, jak i na rozmowach z mieszkańcami i lokalnymi środowiskami.

W pierwszym półroczu działalności Urban Lab był dostępny dla użytkowników przez 1748 godzin, w tym przez 1135,5 godziny otwarte było biuro. W tym czasie zrealizowano 195 rezerwacji sal, w tym 121 rezerwacji dużej sali i 74 małej, co oznacza średnio ponad jedną rezerwację dziennie. – Zdarzały się oczywiście dni, w których rezerwacje był aż cztery, oraz takie, w których rezerwacji nie było wcale (szczególnie w początkowej fazie działalności). Dziś jednak możemy z całą pewnością powiedzieć, że nasze przestrzenie chętnie są wykorzystywane przez różne środowiska i sprawdzają się znakomicie do organizacji wydarzeń kulturalnych, warsztatów, burz mózgów, spotkań biznesowych, wykładów i wielu innych – podkreśla urząd miasta.
W tym okresie odbyło się 89 wydarzeń otwartych dla mieszkańców, czyli średnio jedno co dwa dni. Wśród nich znalazły się m.in. inauguracja działalności Urban Labu, w której uczestniczyło ok. 400 osób, wydarzenie poświęcone kulturze japońskiej z frekwencją przekraczającą 350 osób, konferencja dotycząca prawa spadkowego z udziałem około 90 uczestników oraz spotkanie popularnonaukowe „Kosmos dla wszystkich”, które zgromadziło ok. 140 osób. Organizowano także wydarzenia o charakterze biznesowym, edukacyjnym i społecznym, w tym spotkania dla seniorów, warsztaty profilaktyczne dla kobiet czy szkolenia dla organizacji pozarządowych.
Równolegle Urban Lab prowadził działania związane z budowaniem partnerstw i sieciowaniem lokalnych środowisk. W efekcie w ciągu pierwszych sześciu miesięcy działalności powstały dwie nowe organizacje pozarządowe: Fundacja Umiem oraz Stowarzyszenie na Rzecz Integracji Mieszkańców i Rozwoju Dzielnicy Ocice „Przystanek Ocice”. Urban Lab włączył się również w międzynarodowy projekt „Europe Goes Local”, którego celem jest wdrożenie w Raciborzu spójnej polityki młodzieżowej współtworzonej przez młodych mieszkańców. Z inicjatywy zespołu Urban Labu Miasto Racibórz podpisało także list intencyjny z firmą InPost w ramach programu InPost for Cities.
.jpg)
Stałym elementem działalności obiektu jest strefa coworkingowa, z której korzystają freelancerzy, osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą oraz zespoły projektowe. Do dyspozycji użytkowników pozostaje mała sala do pracy wymagającej skupienia i telekonferencji oraz duża sala pełniąca funkcję głównej przestrzeni coworkingowej, która w czasie wydarzeń bywa zastępowana przestrzenią kawiarnianą. Z coworkingu korzystają zarówno stali użytkownicy, jak i osoby pojawiające się okazjonalnie.
Urban Lab pełni także funkcję otwartej przestrzeni społecznej. W obiekcie działają m.in. booksharing i plantsharing, dostępna jest przestrzeń dla rodzin z dziećmi, pianino udostępnione mieszkańcom, zaplecze przyjazne opiekunom, lokalne gazety i czasopisma tematyczne oraz udogodnienia dla osób z czworonogami. Funkcjonuje również ulotkarnia, czyli stojak na wizytówki i ulotki, oraz strefa do gry w szachy, z której regularnie korzystają mieszkańcy. – Nie udałoby się to wszystko, gdyby nie szereg ludzi, którzy wspierali w tym nasz zespół, nie udało by się to także gdyby nie WY - współtworzący to miejsce. Dziękujemy i #spotkajmy_się – zaprasza Urban Lab Racibórz.
.jpg)
fot. arch. red., UM Racibórz
oprac. /kp/





