Wzgórze Zamkowe w Cieszynie

Góra Zamkowa w Cieszynie to miejsce, w którym historia miasta łączy się z XIX-wiecznym założeniem parkowym. Wzgórze było wcześniej siedzibą grodu plemienia Gołęszyców, a następnie piastowskiego grodu kasztelańskiego. Z czasem powstała tu warownia, której najstarszym zachowanym murowanym elementem jest romańska rotunda św. Mikołaja z XII w.

Zamek był rozbudowywany w kolejnych stuleciach. W XIV w. nadano mu charakter gotycki, a w XVI w. został przebudowany w stylu renesansowym. Warownia została w znacznym stopniu zniszczona podczas wojny trzydziestoletniej w XVII w. W XIX w. pozostałości zamku rozebrano, a do dziś zachowały się przede wszystkim Wieża Piastowska oraz rotunda św. Mikołaja.

Po zniszczeniu dawnej warowni wzgórze zaczęło zmieniać swoje przeznaczenie. W latach 40. XIX w. z inicjatywy Karola Habsburga powstał tu park w stylu romantycznym. Już wcześniej na wzgórzu znajdowały się ogrody. Plan zagospodarowania z 1836 r. przedstawiał nieregularny ogród na terenie dawnego zamku górnego oraz drugi ogród pomiędzy zamkiem górnym i dolnym.

W 1837 r. Karol Habsburg zdecydował o rozbiórce pozostałości zamku górnego. Na ruinach zamku dolnego wzniesiono natomiast klasycystyczny Pałac Myśliwski Habsburgów, który pełnił funkcję letniej rezydencji. Za projekt parku odpowiadał Józef Kornhäusel, nadworny architekt dworu wiedeńskiego.

Romantyczny charakter założenia został dodatkowo podkreślony w 1914 r., kiedy w północno-zachodniej części wzgórza wzniesiono sztuczne ruiny. Park zachował się jako teren zielony, w którym znajduje się wiele cennych okazów drzew. Osiem z nich ma status pomników przyrody.

Dziś Góra Zamkowa jest jednym z najważniejszych historycznych i krajobrazowych miejsc Cieszyna. Na stosunkowo niewielkim obszarze zachowały się pozostałości średniowiecznej warowni, XIX-wieczna zabudowa oraz parkowe założenie z elementami charakterystycznymi dla epoki romantyzmu.