Książnica Cieszyńska

Książnica Cieszyńska to publiczna biblioteka o statusie naukowym z siedzibą w Cieszynie. Sprawuje pieczę nad zabytkowymi kolekcjami książkowymi powstałymi w mieście.

Zabytkowe zbiory obecnej Książnicy Cieszyńskiej od lat 30. XX w. stanowiły część ówczesnego Muzeum Miejskiego, by w 1960 r. stać się terenowym oddziałem Biblioteki Śląskiej. W 1988 r. historyczny księgozbiór wrócił pod opiekę władz Cieszyna, jednak znalazł się wówczas w poważnym kryzysie. Z powodu braku odpowiedniej siedziby i przenosin do lokali zastępczych kolekcje ulegały fizycznej degradacji część rękopisów i starodruków została zalana, a braki w ewidencji uniemożliwiały ich udostępnianie czytelnikom.

Sytuacja uległa poprawie na początku lat 90. dzięki interwencji nowych władz samorządowych i środowisk naukowych. Wspólne działania naprawcze doprowadziły do przekształcenia zaniedbanego księgozbioru w nowoczesną i samodzielną placówkę, która 1 stycznia 1994 r. oficjalnie rozpoczęła działalność jako Książnica Cieszyńska. Zwieńczeniem procesu rewitalizacji i zabezpieczenia zbiorów było włączenie ich w 1998 r. do Narodowego Zasobu Bibliotecznego oraz nadanie placówce w 2001 r. statusu biblioteki naukowej.