Aktywność przedsiębiorcza obywateli Ukrainy w Polsce utrzymuje się na wysokim poziomie. W latach 2022–2025 zarejestrowali oni łącznie 123,6 tys. działalności gospodarczych, zarówno jednoosobowych działalności gospodarczych, jak i spółki. W tym okresie powstało 109,1 tys. JDG prowadzonych przez Ukraińców, co stanowiło 10% wszystkich nowych JDG zarejestrowanych w Polsce. Jednocześnie utworzono 14,5 tys. spółek z kapitałem ukraińskim. W 2025 r. liczba nowo powstałych przedsiębiorstw była o ok. 72% wyższa niż w 2022 r.

Najwięcej jest przedsiębiorstw związanych z budownictwem – w latach 2022–2024 ich odsetek wynosił 23% nowych jednoosobowych działalności, a w 2025 r. – 24%. Wysoki udział tej branży wiązany jest z utrzymującym się popytem na usługi remontowe i inwestycyjne oraz stosunkowo niskimi barierami wejścia dla małych podmiotów. Istotną część stanowi także pozostała działalność usługowa, choć jej udział stopniowo zmniejszał się z 16% w 2022 r. do 14% w latach 2024–2025. Zmiany widoczne były również w obszarze telekomunikacji i programowania komputerowego. Po wzroście udziału do 18% w 2023 r. w 2025 r. spadł on do 13%, co można łączyć z osłabieniem koniunktury w branży technologicznej i zmianami w zapotrzebowaniu na kompetencje cyfrowe. W tym samym czasie zwiększył się udział firm świadczących usługi administrowania i działalność wspierającą – z 5% w 2022 r. do 7% w 2025 r.

Wśród rejestrujących działalność znaczącą grupę stanowią Ukrainki, które w latach 2022–2025 założyły 37% jednoosobowych firm. Największy udział kobiet odnotowano w pozostałej działalności usługowej, gdzie w 2025 r. odpowiadały za 78% rejestracji. Wysoki odsetek dotyczył również edukacji oraz opieki zdrowotnej, w których kobiety stanowiły po 74% właścicieli nowych przedsiębiorstw. Mężczyźni dominowali natomiast w budownictwie (95%), transporcie i gospodarce magazynowej (92%), usługach telekomunikacyjnych i programowania komputerowego (77%) oraz w przetwórstwie przemysłowym (75%).

Dane wskazują także na relatywnie niską skalę likwidacji działalności. W 2025 r. zamknięto ok. 1% jednoosobowych firm założonych przez obywateli Ukrainy w tym samym roku, podczas gdy średni odsetek zamykanych JDG w Polsce wynosił 4%.

– Wysoka liczba zakładanych przez Ukraińców JDG wynika m.in. ze specyfiki rynku pracy, który imigrantom w szczególności oferuje przede wszystkim prace tymczasowe, poniżej ich kompetencji i często niskopłatne. Własna działalność gospodarcza pozwala na większą niezależność oraz lepsze wykorzystanie posiadanych kwalifikacji. Poza tym w ramach optymalizacji kosztów funkcjonowania wiele większych przedsiębiorstw współpracuje z JDG w ramach umów B2B, co także wpływa na wysoki poziom przedsiębiorczości Ukraińców – wyjaśnia dr Anna Szymańska, kierowniczka Zespołu Wsparcia Badań w PIE.

Od stycznia 2022 r. do końca 2025 r. w Polsce powstało też ok. 14,5 tys. spółek z kapitałem ukraińskim, co stanowiło ponad 6% wszystkich podmiotów zarejestrowanych w Krajowym Rejestrze Sądowym w tym okresie. Na koniec grudnia 2025 r. działało już blisko 27 tys. takich spółek. Wśród firm zarejestrowanych w ubiegłym roku największy udział miały podmioty z sektora handlu (19%), usług administrowania i działalności wspierającej (17%) oraz budownictwa (15%).

Badania prowadzone w ramach Miesięcznego Indeksu Koniunktury Polskiego Instytutu Ekonomicznego pokazują, że większość polskich przedsiębiorców nie postrzega obecności ukraińskich firm jako istotnego zagrożenia konkurencyjnego. Łącznie 53% badanych oceniło wpływ ukraińskich podmiotów na swoją działalność jako słaby lub bardzo słaby. Najczęściej na wzrost konkurencji wskazywały mikrofirmy (23%) oraz przedsiębiorstwa z branży budowlanej (28%) i transportowo-spedycyjno-logistycznej (26%). W opinii respondentów wpływ ten dotyczy przede wszystkim kształtowania cen produktów i usług, a w mniejszym stopniu dostępu do pracowników oraz pozyskiwania klientów.

fot.
oprac. /kp/